Bác sĩ chỉ bí quyết ngăn đột quỵ, nhồi máu cơ tim
Theo chuyên gia, chìa khóa để phòng ngừa đột quỵ và các bệnh tim mạch nằm ở 3 chữ “mạch máu khỏe”.
Tại hội thảo xoay quanh mô hình chăm sóc sức khoẻ gia đình chủ động ứng dụng AI, vừa diễn ra ở TPHCM, ThS.BS Trần Ngọc Thanh, phụ trách điều hành Bộ môn Sinh lý – Sinh lý bệnh – Miễn dịch, Trường Đại học Y khoa Phạm Ngọc Thạch cho biết, khi nói đến đột quỵ, nhồi máu cơ tim hay các bệnh lý tim mạch, nhiều người vẫn cho rằng đó là những biến cố xảy ra bất ngờ.
Nhưng trên thực tế, không có chuyện hôm nay khỏe mạnh, ngày mai tự nhiên đột quỵ. Tất cả đều là kết quả của một quá trình tổn thương mạch máu âm thầm, kéo dài mà chúng ta không nhận ra hoặc không kiểm soát tốt.
ThS.BS Trần Ngọc Thanh trao đổi với phóng viên (Ảnh: Hoàng Lê).
Theo bác sĩ Thanh, mạch máu là “gốc rễ” của hầu hết các bệnh lý nguy hiểm hiện nay. Khi hệ thống mạch máu bị tổn thương, các cơ quan quan trọng như não, tim, mắt, thận sẽ lần lượt chịu ảnh hưởng.
Chuyên gia phân tích, trong máu của chúng ta, ngoài những thành phần cần thiết thì đường, mỡ, cholesterol, các chất gây viêm… lại xuất hiện ngày càng nhiều. Những yếu tố này giống như “rác thải” bám dần vào thành mạch, khiến mạch máu bị xơ cứng, hẹp lại hoặc dễ vỡ.
“Khi mạch máu não bị tắc hoặc vỡ, chúng ta gọi là đột quỵ. Khi mạch vành tim bị tắc, đó là nhồi máu cơ tim. Khi mạch máu mắt tổn thương, có thể dẫn đến mù lòa. Còn ở thận, lâu dài sẽ gây suy thận mạn. Tất cả đều xuất phát từ nguyên nhân mạch máu bị hư hại”, bác sĩ Thanh nói.
Một vấn đề đáng lo ngại hiện nay là việc các yếu tố nguy cơ xuất hiện ngày càng phổ biến trong cộng đồng, đặc biệt là ở người trẻ.
Nguyên nhân đến từ lối sống hiện đại, bao gồm việc ăn uống thực phẩm nhiều đường, nhiều chất béo, đồ chế biến sẵn; căng thẳng, áp lực công việc, học tập; ít vận động (ngồi nhiều, ít hoạt động thể lực…).
“Hiện vào quán cà phê, để người dân dùng một món hoàn toàn không đường là rất khó.
Chỉ cần ba yếu tố ăn uống xấu – stress nhiều – ít vận động, mạch máu sẽ xuống cấp rất nhanh. Ngoài ra, các bệnh lý nền như tăng huyết áp, đái tháo đường, rối loạn mỡ máu hoặc yếu tố di truyền cũng góp phần làm tăng tốc độ tổn thương mạch máu”, bác sĩ Thanh dẫn chứng.
Bệnh nhân điều trị tim mạch tại TPHCM (Ảnh: Hoàng Lê).
Trong bối cảnh đó, chuyên gia cho rằng việc theo dõi sức khỏe chủ động ngày càng quan trọng. Hiện nay, các thiết bị đeo thông minh tích hợp công nghệ – đặc biệt là AI – đang góp phần hỗ trợ tốt vấn đề trên cho người dân.
Một số thiết bị có thể giúp đo nhịp tim, theo dõi huyết áp, phát hiện rối loạn nhịp tim như rung nhĩ, thậm chí cảnh báo sớm và gửi thông tin cho bác sĩ hoặc người thân.
Tuy nhiên, các công nghệ này chỉ mang tính hỗ trợ, không thể thay thế hoàn toàn vai trò của nhân viên y tế. Những cảnh báo từ thiết bị cũng cần được kiểm chứng và đánh giá lại thông qua thăm khám y tế. Việc quá phụ thuộc vào công nghệ mà bỏ qua khám định kỳ có thể dẫn đến những rủi ro đáng tiếc.
Bác sĩ Thanh kết luận, chìa khóa để phòng ngừa đột quỵ và các bệnh tim mạch nằm ở 3 chữ “mạch máu khỏe”. Để làm được điều này, người dân cần kiểm soát tốt huyết áp, đường huyết, mỡ máu; duy trì chế độ ăn lành mạnh; tăng cường vận động thể chất và giảm căng thẳng.
Thói quen tưởng chừng vô hại vào ban đêm có thể gây hại cho tim mạch
Theo một nghiên cứu, tiếp xúc với ánh sáng vào ban đêm có liên quan đến tỷ lệ mắc bệnh tim mạch cao hơn, vì vậy chuyên gia khuyên rằng nên dùng rèm cản nắng, tắt hẳn điện thoại trước khi đi ngủ.
Các chuyên gia khuyên rằng nên mua rèm cản sáng và thực sự tắt hẳn điện thoại trước khi đi ngủ. (Nguồn: Getty Images)
Việc tiếp xúc với ánh sáng vào ban đêm tưởng như vô hại, nhưng nghiên cứu mới cho thấy nó có thể gây ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe.
Vì vậy, các chuyên gia khuyên rằng nên mua rèm cản sáng và thực sự tắt hẳn điện thoại trước khi đi ngủ.
Theo công trình công bố trên tạp chí JAMA Network Open, tiếp xúc với ánh sáng nhân tạo vào ban đêm có liên quan đến tỷ lệ mắc bệnh tim mạch cao hơn. Cụ thể, mức độ nguy cơ tăng lên đối với suy tim, bệnh động mạch vành, rung nhĩ, nhồi máu cơ tim và đột quỵ.
Nghiên cứu chỉ ra điều gì?
Các nhà khoa học theo dõi mức độ tiếp xúc ánh sáng ban đêm trong một tuần của 88.905 người từ 40 tuổi trở lên, sử dụng thiết bị cảm biến đeo trên cổ tay ghi nhận lượng ánh sáng trong khoảng từ 0 giờ 30 đến 6 giờ sáng.
Người tham gia được chia thành bốn nhóm theo mức độ tiếp xúc ánh sáng ít nhất đến nhiều nhất. Dữ liệu sức khỏe tim mạch được theo dõi trong 9,5 năm và được điều chỉnh theo các yếu tố nguy cơ đã biết như hút thuốc, mức độ vận động, làm ca đêm và điều kiện kinh tế-xã hội.
Kết quả cho thấy nhóm tiếp xúc ánh sáng nhiều nhất có nguy cơ tim mạch cao nhất. Người có mức tiếp xúc ánh sáng ban đêm cao có khả năng mắc suy tim tăng 56%, nguy cơ nhồi máu cơ tim tăng tới 56% và nguy cơ đột quỵ tăng tới 30%.
Vì sao ánh sáng ban đêm gây hại?
Lý do được các chuyên gia đưa ra liên quan đến nhịp sinh học - chu kỳ thức ngủ 24 giờ của cơ thể.
"Chúng ta biết nhịp sinh học là yếu tố quan trọng của lối sống lành mạnh, và sự gián đoạn chu kỳ thức-ngủ có thể liên quan đến các biến cố tim mạch," bác sỹ Jeremy Slivnick, chuyên gia tim mạch tại UChicago Medicine (Mỹ), cho biết.
Ánh sáng vào ban đêm có thể đánh lừa não bộ, khiến cơ thể tưởng rằng đang là ban ngày và làm xáo trộn nhịp sinh học. Dù thời lượng ngủ đủ 7-8 tiếng, chất lượng giấc ngủ vẫn có thể kém nếu bạn thức dậy với cảm giác mệt mỏi hoặc đau đầu.
Bác sỹ Ehimen Aneni, Đại học Yale, cho rằng giấc ngủ kém chất lượng có liên quan đến nhiều bệnh tim mạch và rối loạn chuyển hóa. Thiếu ngủ có thể làm tăng nguy cơ nhồi máu cơ tim, đột quỵ và các bệnh lý tim mạch khác.
Giấc ngủ là thời điểm cơ thể "sạc lại năng lượng." Bác sỹ Slivnick cho biết việc thiếu ngủ kéo dài làm tăng căng thẳng, lo âu và kích hoạt cơ chế "chiến đấu hoặc bỏ chạy," gây áp lực lên tim. Căng thẳng mãn tính là yếu tố dẫn đến tăng huyết áp - một nguy cơ lớn của bệnh tim mạch.
Ngoài ra, rối loạn nhịp sinh học cũng làm tăng nguy cơ mắc tiểu đường tuýp 2, từ đó làm tăng nguy cơ bệnh tim.
Một điểm đáng chú ý khác là phụ nữ dường như chịu tác động lớn hơn nam giới. Nghiên cứu cho thấy phụ nữ nhạy cảm hơn với sự gián đoạn nhịp sinh học do ánh sáng và phụ nữ làm ca đêm có tỷ lệ suy tim cao hơn.
Giấc ngủ chất lượng là chìa khóa cho một trái tim khỏe mạnh
Dù cần nhiều nghiên cứu hơn để xác định cơ chế chính xác, việc giảm tiếp xúc ánh sáng vào ban đêm vẫn là cách thiết thực để giảm nguy cơ tim mạch.
Người trưởng thành nên ngủ 7-9 tiếng mỗi đêm và duy trì giờ đi ngủ-thức dậy ổn định mỗi ngày. "Giấc ngủ càng tốt thì sức khỏe càng tốt; giấc ngủ tốt hơn đồng nghĩa nguy cơ bệnh tim mạch thấp hơn," Aneni nhấn mạnh.
Ngoài việc tắt đèn và giảm ánh sáng từ màn hình trước khi ngủ, có nhiều yếu tố khác giúp tăng cường sức khỏe tim mạch.
Tám yếu tố cốt lõi để bảo vệ tim mạch
Bác sỹ Slivnick khuyến nghị bệnh nhân theo bộ hướng dẫn Life Essential 8 của Hiệp hội Tim mạch Mỹ, gồm các nguyên tắc:
Duy trì chế độ ăn giàu rau củ, trái cây, đạm nạc, hạt và ngũ cốc.
Tập thể dục ít nhất 120 phút/tuần ở mức độ vừa phải hoặc 75 phút tập cường độ cao.
Không hút thuốc.
Ngủ 7-9 giờ mỗi đêm.
Kiểm soát cân nặng.
Duy trì mức cholesterol và đường huyết ổn định.
Giữ huyết áp trong giới hạn cho phép.
"Nếu thực hiện tốt tám yếu tố này, chúng ta đã đi được một chặng đường rất xa trong việc giảm nguy cơ mắc bệnh tim mạch," bác sỹ Slivnick nói./.
Thiếu ngủ gây hại cho tim mạch
Sau khi tập thể dục, những người thiếu ngủ có sự cải thiện nhẹ về mức độ protein, thể dục có thể bù đắp một phần tác động tiêu cực mà tình trạng ngủ kém gây ra. Một nghiên cứu mới từ ĐH Uppsala, được công bố trên tạp chí khoa học Biomarker Research, cảnh báo rằng vài đêm không ngủ đủ giấc...
Tiêu điểm
Tin đang nóng
Tin mới nhất

5 món ăn bài thuốc từ đông trùng hạ thảo

Ăn cam mỗi ngày có thực sự có lợi cho bệnh gan nhiễm mỡ?

6 nhóm người không nên ăn lá tía tô

Tử vong trong ô tô: Hiểm họa rình rập mùa nắng nóng

Người phụ nữ Hà Nội mang khối u tử cung nặng 9kg

Vật tay tưởng vô hại, vì sao nhiều người bị gãy xương?

Bệnh "sốt đất" khiến hàng chục người ở Thái Lan tử vong nguy hiểm ra sao?

Cảnh sát Áo phát hiện trong thức ăn dặm HiPP có thuốc diệt chuột

Nhận diện và xử trí phản ứng dị ứng, miễn dịch sau tiêm vaccine

Táo hay cam là 'cứu tinh' cho lượng đường trong máu của bạn?

Nam giới thận yếu thường có dấu hiệu này vào buổi tối

Triệu chứng thường gặp và các mức độ khó thở ở hen suyễn
Có thể bạn quan tâm

Quỳnh Anh Shyn: Anh Nam luôn là người đẩy mình ra khỏi vùng an toàn, từ ngày đầu tiên đến giờ
Nhạc việt
15:22:03 22/04/2026
EU kỳ vọng Hungary sớm dỡ bỏ phủ quyết gói vay cho Ukraine
Thế giới
15:20:22 22/04/2026
Chông gai tiếp theo của Trang Pháp ở show Trung: Mỹ nhân "all-rounder" visual gây thương nhớ, thực lực liên tục gây tranh cãi
Nhạc quốc tế
15:16:47 22/04/2026
Kobbie Mainoo đồng ý hợp đồng mới với MU, tăng 4 lần lương
Sao thể thao
15:16:41 22/04/2026
Không thể liên lạc với Trung Quân Idol
Sao việt
15:06:01 22/04/2026
Văn Toàn 'bốc hơi' hơn 2,3 tỷ đồng, đứng trước nguy cơ mất trắng vị thế?
Netizen
15:04:05 22/04/2026
Phim của Doãn Quốc Đam doanh thu hơn 133 tỷ đồng nhưng chỉ bán được 2 vé?
Phim việt
14:58:18 22/04/2026
ChatGPT 'phản đòn' Gemini với công cụ mới đầy sức mạnh
Thế giới số
14:55:25 22/04/2026
Loài rau mọc dại có tên rất lạ, giàu dinh dưỡng, phù hợp trong bữa cơm mùa hè
Ẩm thực
14:55:11 22/04/2026
Tại sao vị của nước lọc vào lúc 3 giờ sáng lại khác hoàn toàn với mọi thời điểm trong ngày?
Lạ vui
13:30:44 22/04/2026
Cơ chế tắm “nóng – lạnh” giúp người Nhật sống thọ
Nam thanh niên 25 tuổi bị đũa đâm sâu ngay dưới hai mắt

Bước tiến mới trong điều trị bệnh lý tim mạch tại Quảng Trị
Chỉ số huyết áp cao bao nhiêu thì phải uống thuốc?
Khoảng 200.000 người Việt đột quỵ mỗi năm, ai có nguy cơ cao?
Nhiều đột phá trong ứng dụng điều trị các bệnh tim mạch
Bác sĩ chat trên mạng, kịp thời cứu người phụ nữ thoát chết
Kiểu ngủ gây hại gấp đôi thiếu ngủ thông thường
Hai thói quen ngủ xấu có thể tăng gấp đôi nguy cơ mắc bệnh tim mạch
Thói quen tưởng vô hại nhưng có thể gia tăng nguy cơ mắc bệnh tim mạch
Giao mùa nóng lạnh thất thường, cảnh báo 'khung giờ tử thần' gây đột quỵ
Rung nhĩ: Căn bệnh không đau nhưng có thể gây đột quỵ bất cứ lúc nào
Căn bệnh hiểm khiến cô gái 20 tuổi liệt nửa người sau nhiều cơn đau đầu
Những thói quen ngày Tết vô tình kích hoạt đột quỵ
5 chú ý quan trọng để trái tim luôn khoẻ mạnh
Những thói quen làm tăng huyết áp cần cảnh giác
Liên tục có ca đột tử, đột quỵ tại TPHCM: Trời lạnh có phải nguyên nhân?
Tại sao sáng sớm là 'khung giờ tử thần' với mạch máu?
Ý nghĩa của xét nghiệm HbA1c trong bệnh đái tháo đường
4 việc càng ít làm, tim càng khỏe
Rối loạn giấc ngủ âm thầm bào mòn sức khỏe
Bí quyết giữ gìn sức khỏe mùa đông
5 'sát thủ thầm lặng' là nguyên nhân hàng đầu gây bệnh tim mạch
Các bác sỹ cảnh báo về 'hội chứng tim ngày lễ'
Shipper vào nhà xin nằm ngả lưng giữa trưa, chủ nhà niềm nở nhưng trích xuất camera đăng lên mạng
Người dân TPHCM chen chân trải nghiệm quán buffet 'ăn tùy bụng trả tiền tùy tâm'
Cô dâu chú rể "đánh yêu" ngay trên sân khấu cưới hút 2,5 triệu view: Chú rể run, xin lỗi vợ liên tục
Ra máu ồ ạt khi đi vệ sinh, nữ bệnh nhân nhập viện khẩn
Cha mẹ có toàn quyền không chia tài sản cho con ruột?
4 loại đồ uống giúp hạ đường huyết tự nhiên
Điều day dứt phía sau người đàn ông tại Hà Nội đột tử ở tuổi 43
Người hay uống cà phê cần lưu ý 3 điều để tránh trào ngược dạ dày thực quản
Loại rau trong nhóm tốt nhất thế giới trồng bạt ngàn ở Việt Nam
Nghiên cứu diện rộng cho thấy chúng ta đã sai lầm về việc nhịn ăn
6 bệnh truyền nhiễm nguy hiểm cần phòng ngừa sớm ở trẻ dưới 1 tuổi
Đại diện quán bar lên tiếng về vụ Trung Quân Idol, mẹ nữ bác sĩ tuyên bố thẳng
Đỉnh miễn bàn: Bé gái 8 tuổi giành HCV cờ vua thế giới về cho Việt Nam
Nóng nhất hôm nay: Mỹ nam Thơ Ngây và bạn gái hot girl bị tuyên án 6 tháng tù giam
Tóm dính cặp đôi mới Vbiz: Công khai ôm eo sát rạt, còn ngồi chung một xe ra về
Chồng mặt dày bắt tôi đưa 500 triệu để bồi thường cho nhân tình nuôi con, tôi đáp trả một câu khiến anh ta tái mặt câm nín
Lý do hoãn phúc thẩm tranh chấp di sản NSƯT Vũ Linh, chú Bảy bất ngờ ngất xỉu?
Hồng Loan tuyên bố 20 chữ sau tin mất chứng từ quan trọng, phiên tòa bị hoãn?
Bác sĩ thẩm mỹ tố ca sĩ Trung Quân tác động vật lý vợ mình là ai, lộ profile xịn
Cặp đôi "Cõng anh mà chạy" gây sốt, Byeon Woo Seok ngầm đánh dấu chủ quyền?
Mỹ nhân VTV thông báo nghỉ việc sau cú "đánh úp" bằng 1 đám cưới với thiếu gia, nhà chồng to như cung điện
Cặp đôi phim giả tình thật ngầm công khai hút 2 triệu like: Nhà trai đẹp vô đối đang khiến toàn cầu phát cuồng
Khó chịu vô cùng với mỹ nhân Việt 25 tập phim chỉ đi 1 đôi giày, ngay cả cái áo cũng sản xuất theo lô
Mẹ và vợ cố diễn viên Đức Tiến lại gặp nhau ở tòa, lộ diễn biến mới sốc MXH
Chú rể đánh yêu vợ giữa lúc làm lễ cưới gây sốt, liên tục xin lỗi, cái kết đắng?
Trung Quân Idol nhắn tin xin lỗi, chồng nữ bác sĩ bị hành hung tuyên bố "không chấp nhận"
Bức ảnh "combo cá biệt" của hai bạn trẻ trên phố gây xôn xao mạng xã hội: Chi tiết nào khiến phụ huynh nhìn mà khóc hết nước mắt?