Bài toán khó đối với Apple

Thiếu hụt chip nhớ toàn cầu, Apple có tăng giá iPhone?

Khi tình trạng thiếu hụt chip nhớ toàn cầu tác động tới thị trường smartphone, Apple sẽ tăng giá iPhone hay hy sinh lợi nhuận để giành thêm khách hàng?

Apple tuần trước dự báo doanh thu quý 1/2026 có thể tăng tới 16%, cao hơn đáng kể so với kỳ vọng của Phố Wall, nhờ nhu cầu mạnh với iPhone.

Trong quý 4/2025, doanh thu của Apple từ iPhone đạt 85,27 tỉ USD, cao hơn nhiều so với mức 78,65 tỉ USD mà các nhà phân tích kỳ vọng. Gã khổng lồ công nghệ Mỹ cho biết doanh số iPhone lập kỷ lục tại tất cả khu vực địa lý, cho thấy nhu cầu rộng khắp bất chấp bất ổn kinh tế vĩ mô.

"Nhu cầu với iPhone thực sự đáng kinh ngạc khi doanh thu tăng 23% so với cùng kỳ năm trước, trở thành quý có doanh thu cao nhất lịch sử", Tim Cook (Giám đốc điều hành Apple) nói với Reuters.

Dòng iPhone 17 đã giúp thúc đẩy doanh số tại các thị trường chủ chốt, qua đó xoa dịu lo ngại của nhà đầu tư về nguy cơ doanh số phần cứng chững lại. Các thiết bị này được đón nhận tích cực nhờ nâng cấp camera và cải thiện hiệu năng, đồng thời Apple cũng hưởng lợi từ làn sóng người dùng nâng cấp từ các mẫu máy cũ.

Các mẫu iPhone 17 trong cửa hàng Apple ở thành phố New York, Mỹ - Ảnh: Reuters

Tim Cook nói với các nhà đầu tư rằng ông dự kiến giá chip nhớ sẽ tăng mạnh, nhưng từ chối trả lời câu hỏi của giới phân tích về việc liệu Apple có tăng giá iPhone hay không.

"Có nhiều đòn bẩy khác nhau mà chúng tôi có thể sử dụng và không ai biết chúng sẽ hiệu quả đến đâu, nhưng rõ ràng là có hàng loạt lựa chọn", Tim Cook phát biểu trong cuộc họp công bố kết quả kinh doanh quý 4/2025.

Doanh nhân 65 tuổi người Mỹ không đề cập tới khả năng việc thiếu hụt nguồn cung chip nhớ có thể tạo cơ hội cho Apple gia tăng thị phần iPhone và Mac bằng cách giữ nguyên giá, trong khi các đối thủ buộc phải tăng giá.

Giới phân tích cho rằng ngay cả trong bối cảnh khan hiếm chip nhớ, Apple vẫn có đủ sức ảnh hưởng với các nhà cung cấp hàng đầu như Samsung Electronics, SK Hynix và Micron Technology để đảm bảo đủ linh kiện này phục vụ sản xuất iPhone, không giống các hãng sản xuất smartphone nhỏ hơn.

Samsung Electronics, SK Hynix (Hàn Quốc) và Micron Technology (Mỹ) là ba công ty sản xuất chip nhớ lớn nhất thế giới.

Các gã khổng lồ công nghệ như Meta Platforms, Google, Microsoft ồ ạt xây dựng hạ tầng AI và chiếm phần lớn nguồn cung chip nhớ, đẩy giá lên cao. Samsung Electronics, SK Hynix và Micron Technology ưu tiên sản xuất chip nhớ băng thông cao (HBM) cho các trung tâm dữ liệu vì có biên lợi nhuận cao hơn, thay vì chip nhớ cho thiết bị tiêu dùng.

Chip nhớ là thành phần thiết yếu với smartphone vì giúp các ứng dụng tiêu thụ nhiều năng lượng vận hành mượt mà.

HBM thực chất là một dạng DRAM cao cấp, đang được ưa chuộng để sử dụng trong GPU (bộ xử lý đồ họa) của Nvidia. Được sản xuất lần đầu vào năm 2013, HBM sử dụng công nghệ xếp chồng chip theo chiều dọc nhằm tiết kiệm không gian và giảm mức tiêu thụ điện năng, qua đó giúp xử lý khối lượng dữ liệu khổng lồ do các ứng dụng AI phức tạp tạo ra.

Quyết định của Apple sẽ định hình các lựa chọn trong ngành

Quyết định của Apple về việc có tăng giá iPhone hay không nhiều khả năng sẽ tạo ra những tác động lan rộng.

Theo một số ước tính, Apple dẫn đầu thị trường smartphone năm 2025 với 20% thị phần nhờ nhu cầu ổn định tại các thị trường mới nổi lẫn quy mô trung bình, cùng doanh số dòng iPhone 17 mạnh mẽ. Nếu Apple giữ giá trong khi các đối thủ nhỏ hơn tăng giá như dự báo của giới phân tích, iPhone sẽ trở nên hấp dẫn hơn. Ngược lại, nếu Apple tăng giá iPhone, các đối thủ cũng sẽ có động lực để làm theo.

"Đó là câu hỏi lớn nhất của ngành lúc này. Đây là con dao hai lưỡi, bởi nếu Apple không tăng giá iPhone, điều đó sẽ giúp họ tăng thị phần, nhưng đồng thời có thể khiến nhà đầu tư không hài lòng", bà Nabila Popal, Giám đốc nghiên cứu cấp cao tại IDC, nhận định.

Theo hãng nghiên cứu thị trường IDC, tình trạng thiếu chip nhớ mà các đối thủ của Apple đang đối mặt là nguyên nhân chính sẽ khiến thị trường smartphone toàn cầu năm 2026 sụt giảm lần đầu tiên kể từ 2023.

Qualcomm, hãng thiết kế chip smartphone lớn nhất thế giới và là nhà cung cấp quan trọng cho các dòng máy Android cao cấp, hôm 4.2 đã làm dấy lên thêm lo ngại khi đưa ra dự báo doanh thu và lợi nhuận quý 1/2026 thấp hơn kỳ vọng của Phố Wall, do các khách hàng sản xuất smartphone thiếu chip nhớ.

Ông Akash Palkhiwala, Giám đốc tài chính Qualcomm, cho biết các khách hàng lớn tại Trung Quốc không có đủ chip nhớ để sản xuất smartphone, dù nhu cầu từ người tiêu dùng vẫn rất mạnh.

"Chúng tôi đã thấy một số nhà sản xuất thiết bị gốc, đặc biệt là ở Trung Quốc, phải hành động để cắt giảm sản lượng và hàng tồn kho trong kênh phân phối", Akash Palkhiwala nói.

Theo các nguồn tin trong chuỗi cung ứng ngành, các nhà sản xuất smartphone Trung Quốc đang chịu tác động nặng nề nhất từ tình trạng thiếu hụt chip nhớ toàn cầu, buộc họ phải cắt giảm kế hoạch xuất xưởng năm 2026 với quy mô lên tới hàng chục triệu đơn vị.

Xiaomi (có trụ sở tại thủ đô Bắc Kinh) đã điều chỉnh giảm dự báo xuất xưởng trong năm 2026 từ 10 đến 70 triệu smartphone, theo trang SCMP. Trước đó, vào quý 4/2025, Xiaomi từng đặt mục tiêu xuất xưởng 180 triệu máy.

Transsion, nhà sản xuất smartphone giá rẻ có trụ sở tại thành phố Thâm Quyến, đã hạ mục tiêu xuất xưởng cả năm từ 30 đến 45 triệu máy, sau khi ban đầu dự báo sản lượng khoảng 115 triệu.

Trang tin công nghệ Jiemian cho biết Oppo đã cắt giảm dự báo sản lượng smartphone năm 2026 hơn 20%, trong khi Vivo hạ mục tiêu gần 15%.

Theo các nhà phân tích, tình trạng thiếu hụt chip nhớ trên toàn cầu nhiều khả năng sẽ tiếp diễn đến tận năm 2027, ngay cả khi Samsung Electronics, SK Hynix và Micron Technology đang tăng cường năng lực sản xuất.

Việc Apple tăng hay giữ giá iPhone sẽ ảnh hưởng đến quyết định của các hãng smartphone khác - Ảnh: Reuters

Trong cuộc họp của Qualcomm với giới phân tích, cái tên Apple một lần nữa được nhắc tới. "Có vẻ như họ sẽ tiếp tục chiếm thị phần không cân xứng trong lượng DRAM hiện có", chuyên gia Ben Reitzes từ công ty nghiên cứu thị trường Melius Research nhận xét.

DRAM là loại bộ nhớ chính trong máy tính, máy chủ, smartphone, dùng để lưu trữ tạm thời dữ liệu và chương trình mà CPU (bộ xử lý trung tâm) hoặc GPU (bộ xử lý đồ họa) đang xử lý. Khi tắt nguồn, dữ liệu trong DRAM mất đi.

Một lãnh đạo kỳ cựu trong ngành smartphone, đề nghị giấu tên vì thảo luận về các vấn đề nhạy cảm trong chuỗi cung ứng, cho biết các hãng smartphone Android đang thận trọng theo dõi động thái giá của Apple.

Vị này nói: "Nếu Apple chấp nhận gánh toàn bộ phần chi phí chip nhớ tăng thêm mà vẫn giữ nguyên giá bán iPhone, smartphone Android sẽ trở nên đắt hơn. Sản lượng mà các hãng smartphone Android kỳ vọng đạt được sẽ trở thành dấu hỏi".

"Apple tăng giá iPhone là điều khó tránh khỏi"

Một số nhà đầu tư vào Apple tin rằng việc tăng giá iPhone là khó tránh khỏi.

"Apple thường được ưu tiên hơn các đối thủ cạnh tranh nhưng lại không hoàn toàn miễn nhiễm trước tình trạng khan hiếm linh kiện trên thị trường. Nhiều khả năng Apple sẽ tăng giá khi ra mắt các mẫu iPhone mới", Dan Morgan, nhà quản lý danh mục tại Synovus Trust, nhận định.

Synovus Trust là công ty quản lý tài sản và dịch vụ ủy thác thuộc tập đoàn tài chính Synovus Financial (Mỹ). Đơn vị này chuyên quản lý danh mục đầu tư cho cá nhân giàu có, gia đình, quỹ tín thác và các tổ chức, đồng thời cung cấp tư vấn đầu tư dài hạn.

Động thái của Samsung Electronics cũng có thể ảnh hưởng tới cục diện chung. Giới phân tích cho rằng bộ phận sản xuất smartphone của Samsung Electronics cũng có thể chịu được mức tăng giá chip nhớ, bởi lấy nguồn cung linh kiện từ một đơn vị khác ngay trong tập đoàn điện tử lớn nhất Hàn Quốc.

"Chúng tôi đang quan sát Apple và Samsung. Nếu tăng giá, họ sẽ nâng mức giá trần và các nhà sản xuất khác có thể cần phải điều chỉnh giá theo", nhà phân tích Gadjo Sevilla của hãng nghiên cứu thị trường Emarketer bình luận.

Apple và Samsung Electronics có thỏa thuận dài hạn để đảm bảo nguồn cung linh kiện trước tối đa hai năm - Ảnh: SV

Năm 2026, Apple được cho sẽ thay đổi lịch ra mắt iPhone mới.

iPhone 17e giá thấp có thể được Apple giới thiệu vào quý 1 hoặc quý 2/2026. Đến tháng 9, Apple dự kiến sẽ trình làng vào ba mẫu iPhone cao cấp, gồm iPhone 18 Pro, iPhone 18 Pro Max và iPhone màn hình gập đầu tiên.

Nhiều nguồn tin cho rằng mẫu iPhone 18 tiêu chuẩn sẽ không ra mắt trong năm 2026 mà được đẩy sang mùa xuân 2027.